ไบโอเทค สวทช. ร่วมกับพันธมิตรเปิดตัวการแข่งขันนวัตกรรม “Hub of Shrimp - Hackathon” เพื่อเฟ้นหาไอเดียแก้โจทย์จริงในอุตสาหกรรมกุ้งไทย ชิงรางวัลกว่า 1 แสนบาท ตั้งแต่วันนี้ถึง 15 ตุลาคม 2569
ศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ (ไบโอเทค) สังกัดสำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ได้ประกาศเปิดตัวกิจกรรมการแข่งขันนวัตกรรมครั้งสำคัญภายใต้ชื่อ “Hub of Shrimp - Hackathon: คิด • นวัตกรรม • ยกระดับอุตสาหกรรมกุ้งไทย” โดยการจัดงานในครั้งนี้อยู่ภายใต้โครงการ “ศูนย์กลางองค์ความรู้เพื่อเพิ่มศักยภาพการผลิตกุ้งของประเทศไทย” (Hub of Knowledge – Shrimp) ซึ่งได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เพื่อมุ่งเน้นการสร้างความเข้มแข็งให้กับภาคการผลิตสัตว์น้ำของไทยอย่างเป็นระบบ

การจัดกิจกรรมในครั้งนี้เป็นการผนึกกำลังร่วมกับกลุ่มพันธมิตรผู้เลี้ยงกุ้งไทยที่เข้มแข็ง ประกอบด้วย สมาคมกุ้งไทย, คลัสเตอร์กุ้งกุลาดำไทย, ชมรมผู้ผลิตลูกพันธุ์สัตว์น้ำ, สมาคมผู้ผลิตอาหารสัตว์ไทย, สมาคมการค้าปัจจัยการผลิตสัตว์น้ำไทย และสมาคมอาหารแช่เยือกแข็งไทย โดยมีเป้าหมายหลักในการขับเคลื่อนภายใต้แนวคิด “INNOVATE TODAY, SUSTAIN TOMORROW” ซึ่งมุ่งเน้นการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมสมัยใหม่เข้ามาประยุกต์ใช้เพื่อลดต้นทุนการผลิต เพิ่มผลผลิต และยกระดับอุตสาหกรรมกุ้งไทยให้มีความยั่งยืนในระยะยาว พร้อมเปิดรับสมัครผู้สนใจจากหลากหลายกลุ่มเป้าหมาย
โครงการได้เปิดรับสมัครนิสิต นักศึกษา สตาร์ตอัป นักวิจัย และผู้ประกอบการจากทั่วทุกภูมิภาคของประเทศ เพื่อร่วมกันส่งผลงานที่นำเอาองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีดิจิทัลมาประยุกต์ใช้ในการแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นจริงในอุตสาหกรรมกุ้งไทย โดยผู้ที่ชนะการแข่งขันจะได้รับเงินรางวัลรวมมูลค่ากว่า 100,000 บาท สำหรับการเปิดรับสมัครนั้นเริ่มตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไปจนถึงวันที่ 15 ตุลาคม 2569 เพื่อเฟ้นหานวัตกรที่จะเข้ามาเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศผ่านการแก้โจทย์จริงในภาคอุตสาหกรรมสัตว์น้ำที่สำคัญ

ดร.กัลยาณ์ แดงติ๊บ ผู้อำนวยการกลุ่มวิจัยเทคโนโลยีชีวภาพสัตว์น้ำแบบบูรณาการ ไบโอเทค สวทช. เปิดเผยถึงวัตถุประสงค์หลักว่า ไบโอเทคมีเป้าหมายในการเชื่อมโยงงานวิจัยเข้ากับความต้องการที่แท้จริงของเกษตรกรและผู้ประกอบการ โดยเฉพาะการแก้ปัญหาสำคัญในอุตสาหกรรมกุ้ง ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของโรคระบาด ต้นทุนการผลิตที่สูงขึ้น และผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม โดยได้ร่วมมือกับภาคีเครือข่ายที่หลากหลาย ทั้งมหาวิทยาลัย กรมประมง เครือข่ายเกษตรกร และภาคเอกชน เพื่อขับเคลื่อนโครงการ Hub of Shrimp ให้บรรลุเป้าหมายในการสร้างความยั่งยืนให้แก่ภาคการผลิต
สำหรับการจัดกิจกรรม Hackathon ในครั้งนี้ ดร.กัลยาณ์ ระบุเพิ่มเติมว่าจะเป็นโอกาสสำคัญสำหรับคนรุ่นใหม่จากหลากหลายสาขาวิชาชีพ ให้ได้เข้ามาเรียนรู้โจทย์ปัญหาจากผู้ปฏิบัติงานจริงในพื้นที่ และได้พัฒนาแนวคิดร่วมกับนักวิจัยและผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้าน โดยมุ่งหวังให้เกิดนวัตกรรมที่สามารถต่อยอดไปสู่การใช้งานได้จริงในเชิงพาณิชย์ ไม่ใช่เพียงแค่การคิดค้นในเชิงทฤษฎีเท่านั้น แต่ต้องการสร้างความร่วมมือที่ต่อเนื่องและยั่งยืนหลังจากจบกิจกรรม เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อผู้ประกอบการและเกษตรกรในระยะยาว

ดร.สรวิศ เผ่าทองศุข นักวิจัยอาวุโส หัวหน้าทีมวิจัยและพัฒนาสายพันธุ์กุ้ง ไบโอเทค สวทช. ในฐานะหัวหน้าโครงการ ให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า การจัด Hackathon ครั้งนี้ถูกออกแบบมาเพื่อเป็นเวทีปล่อยของและพื้นที่แห่งความร่วมมือในการดึงพลังความคิดสร้างสรรค์ของคนรุ่นใหม่ สตาร์ตอัป และนวัตกร ให้มาร่วมมือกับนักวิจัยและผู้ประกอบการ เพื่อสร้างผลกระทบเชิงบวกที่เป็นรูปธรรมให้กับประเทศ ทั้งในด้านการช่วยเกษตรกรลดต้นทุนการผลิต เพิ่มอัตราการรอดของกุ้ง และการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสินค้ากุ้งไทย เพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากให้เติบโตอย่างมั่นคงและยั่งยืน
นอกจากนี้ ดร.สรวิศ ยังเน้นย้ำถึงความสำคัญของการผลักดันงานวิจัยและเทคโนโลยีให้สามารถนำไปประยุกต์ใช้งานได้จริงในเชิงพาณิชย์ เพื่อคืนตำแหน่งความเป็นผู้นำของอุตสาหกรรมกุ้งไทยให้กลับมาโดดเด่นในระดับสากลอีกครั้ง การรวมพลังของนวัตกรจะช่วยสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันและแก้ปัญหาที่ซับซ้อนในห่วงโซ่อุปทานได้ดีขึ้น โดยการนำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยในการจัดการจะทำให้กระบวนการผลิตมีความแม่นยำและมีประสิทธิภาพมากขึ้น ซึ่งจะส่งผลดีต่อภาพรวมของเศรษฐกิจไทยในภาคการส่งออกและอุตสาหกรรมอาหารทะเล

ด้าน นายอภิชิต วรกิจ เลขาธิการพันธมิตรผู้เลี้ยงกุ้งไทย และประธานชมรมผู้เลี้ยงกุ้งในฐานะตัวแทนของภาคเอกชนทั้ง 7 องค์กร ให้ข้อมูลว่าในปัจจุบันเกษตรกรไทยและผู้ประกอบการตลอดห่วงโซ่อุตสาหกรรมกุ้งไทยกำลังเผชิญกับความท้าทายและปัญหารอบด้านที่ส่งผลกระทบต่อการดำเนินธุรกิจ จึงมีความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องเร่งมองหาเทคโนโลยีและนวัตกรรมใหม่ๆ มาปรับใช้ การจัดเวทีระดมสมองอย่างเข้มข้นหรือ Hackathon จึงเป็นเสมือนสะพานเชื่อมที่สำคัญในการนำโจทย์ปัญหาจากหน้าฟาร์มและอุตสาหกรรมกุ้งไทยเข้าสู่สายตาของนักนวัตกรที่สนใจ เพื่อร่วมกันหาทางออกและพลิกวิกฤตให้กลายเป็นโอกาสใหม่ๆ
การจัดกิจกรรมในครั้งนี้มุ่งหวังให้เกิดประโยชน์ต่อเกษตรกรและผู้ประกอบการอย่างแท้จริง โดยมีการกำหนดกรอบโจทย์การแข่งขันที่เปิดกว้างและครอบคลุม 5 ด้านสำคัญของการดำเนินธุรกิจกุ้งไทย เพื่อให้ครอบคลุมทุกมิติของห่วงโซ่อุปทาน โดยเริ่มจากด้านที่ 1 คือ พันธุ์กุ้ง ซึ่งเน้นไปที่การพัฒนาและคัดเลือกสายพันธุ์กุ้งที่สามารถเติบโตได้รวดเร็ว มีความทนทานต่อโรค และมีความสามารถในการปรับตัวเข้ากับสภาพภูมิอากาศที่เปลี่ยนแปลงไปในปัจจุบัน เพื่อสร้างความมั่นใจในการเพาะเลี้ยงให้แก่เกษตรกร

ด้านที่ 2 คือ การเลี้ยง ซึ่งมุ่งเน้นไปที่นวัตกรรมระบบการเลี้ยงอัจฉริยะ การนำเทคโนโลยีการจัดการน้ำมาใช้ การใช้พลังงานสะอาดในกระบวนการผลิต และการพัฒนาอาหารกุ้งที่มีคุณภาพเพื่อเพิ่มอัตราการรอดของสัตว์น้ำ ส่วนด้านที่ 3 คือ การจัดการส่งเสริมการเลี้ยง ซึ่งเน้นการสร้างเครื่องมือและแพลตฟอร์มดิจิทัลที่ทันสมัยเพื่อใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึกและระบบการแจ้งเตือนภัยล่วงหน้า เพื่อให้เกษตรกรสามารถรับมือกับสถานการณ์ไม่คาดฝันได้อย่างทันท่วงทีและมีประสิทธิภาพมากขึ้น
สำหรับด้านที่ 4 คือ การตลาด ซึ่งเน้นการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลิตภัณฑ์ การเชื่อมโยงช่องทางการตลาดที่หลากหลาย และการนำเทคโนโลยีการตรวจสอบย้อนกลับมาใช้เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ผู้บริโภค และด้านที่ 5 คือ การจับและการจัดการหลังจับ ซึ่งมุ่งเน้นนวัตกรรมในการยืดอายุการเก็บรักษา การควบคุมคุณภาพของสินค้าให้ได้มาตรฐาน และการแปรรูปสินค้าเพื่อเพิ่มมูลค่าก่อนถึงมือผู้บริโภค โดยผู้สมัครสามารถเลือกหัวข้อที่สนใจเพื่อนำเสนอแนวคิดที่สามารถนำไปใช้ได้จริงและสร้างความยั่งยืนให้กับอุตสาหกรรมกุ้งไทยได้

ดร.ปรัศนียาภรณ์ ปอศิริ นักวิจัย หัวหน้าทีมวิจัยและพัฒนาบริการด้านเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ ไบโอเทค สวทช. ให้ข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับกระบวนการเรียนรู้ที่เข้มข้น โดยทีมที่ผ่านการคัดเลือกจะเริ่มด้วยคอร์สออนไลน์ “กุ้ง 101” ในทุกวันเสาร์ เวลา 13:30 – 16:30 น. ระหว่างวันที่ 17 ตุลาคม–7 พฤศจิกายน 2569 เพื่อปูพื้นฐานความรู้ก่อนนำเสนอไอเดียในรอบคัดเลือกออนไลน์วันที่ 14 พฤศจิกายน 2569 เพื่อเฟ้นหา 5 ทีมสุดท้ายเข้าสู่รอบ Shrimp Hack Camp ในวันที่ 16 ธันวาคม 2569 เพื่อรับคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญระดับประเทศและพัฒนาไอเดียก่อนเข้าสู่รอบตัดสิน Final Pitching เพื่อนำเสนอแนวคิดที่พร้อมใช้งานจริง
hashtags

ไบโอเทค สวทช HubofShrimp นวัตกรรมกุ้งไทย